SYMBOLE

Chochoł (krzak róży owinięty słomą)

marazm i bezwład narodu niezdolnego do czynu (chocholi taniec), ale jednocześnie niesie nadzieję na odrodzenie

Stańczyk (ukazuje się Dziennikarzowi)

mądrość polityczną i troskę o państwo. Wytyka inteligencji bierność, pesymizm i "usypianie" narodu swoimi tekstami.

Rycerz Czarny (Zawisza Czarny, ukazuje się Poecie)

Symbol dawnej potęgi, męstwa i chwały oręża polskiego. Ma uświadomić Poecie jałowość jego dekadenckiej twórczości i przypomnieć o obowiązku budzenia ducha walki.

Wernyhora (ukazuje się Gospodarzowi)

symbol pojednania narodowego i idei powstania. To on przekazuje Gospodarzowi złoty róg, dając sygnał do rozpoczęcia walki o wolność.

Hetman (Franciszek Ksawery Branicki, ukazuje się Panu Młodemu)

Symbol zdrady narodowej i pychy magnackiej. Jako współtwórca konfederacji targowickiej ucieleśnia negatywne cechy szlachty, które doprowadziły do upadku Polski.

Upiór (Jakub Szela, ukazuje się Dziadowi)

Przywódca rabacji galicyjskiej, symbol krwawej przeszłości i nienawiści między chłopstwem a szlachtą.

Widmo (Ludwik de Laveaux, ukazuje się Marysi)

Zmarły narzeczony dziewczyny; symbolizuje niespełnioną miłość, romantyczną tęsknotę oraz niemożność powrotu do przeszłości.

Złoty róg

Symbol szansy na odzyskanie wolności i wezwania do czynu zbrojnego.

Czapka z piórami

Symbol prywaty i próżności (Jasiek wybiera czapkę zamiast złotego rogu).

Złota podkowa

Symbol szczęścia i pomyślnego losu, który zostaje jednak "schowany do skrzyni" przez Gospodynię.