funkcjonalizm

co to?

■dominująca w antropologii brytyjskiej od początku lat 20. po lata 50. XX wieku ■zapoczątkowali: Bronisław Malinowski i Radckliffe-Brown (2 wersje funkcjonalizmu)

założenia ogólne:

1. antropologia to dyscyplina socjologiczna 2. kultura ujmowana w sposób holistyczny i systemowy 3. każdy element rozpatrywany w kontekście całości systemu 4. integracjonizm 5. utylitaryzm 6. intensywne badania terenowe

kanony funkcjonalizmu- wg. Marioli Flis

1. postawa holistyczna- ❌️dyfuzjonizm 2. synchroniczna- ❌️ ewolucjonizm 3. empiryczna- ❌️❌️ewolucjonizm, dyfuzjonizm 4. nomotetyczna- ❌️szkoła histoyczna Boasa 5. rozumiejąca- ❌️ w opozycji do wszystkich wcześniejszych kierunków

holizm

■kultura to zintegrowana całość (organizm)- więcej niż suma części ■elementy kultury mają sens tylko w kontekście całego systemu i swoich funkcji ■reakcja na dyfuzjonizm, który analizował elementy w oderwaniu od całości

synchronizm

■skupienie na analizie teraźniejszego stanu społeczeństwa, bez rekonstfukcji przeszłości ■wynikał z braku pisanych źródeł do badania historii ■kluczowa metoda: obserwacja uczestnicząca

empiryzm

■badania terenowe i bezpośrednie doświadczenia (krytyka ewolucjonizmu j dyfuzjonizmu) ■"rewolucja terenowa"- obserwacja + znajomość języka społeczności ■głównie Malinowski- długotrwałe badania w terenie jako podstawa wiedzy o kulturze

nomotetyzm

■celem antropologii jest formułowanie ogólnych praw rządzących funkcjonowaniem systemu kulturowego ■❌️Boas❌️- odrzucenie tezy, że uogólnienia są niemożliwe ■badania empiryczne cel: stworzyć naukową teorię kultury, wyjaśnjającą jej mechanizmy działania

podejście rozumiejące

■zrozumienie kultury "od wewnątrz", w opozycji do europocentryzmu ■określenie fukcji i roli elementów kultury w całym systemie, niezależnie od wiedzy historycznej ■patrzrnie "oczami tubylca"- wtopić się w społeczność

Bronisław Malinowski (1884-1942)

■funkcjonalizm psychologiczny ■koncepcja człowieka jako istoty biologicznej uzależnionej od zaspokajania potrzeb organizmu (np. głód, pragnienia) ■narzędziem do osiągania tego jest kultura, na którą składają się liczne instytucje społeczne

funkcjonalizm psychologiczny- Malinowski

■każda instytucja społeczna robi nowe relacje społeczne, wymusza wzory zachowań ■kultura staje się źródłem nowych potrzeb ■potrzeby np: istnienia org. politycznej, ekonomicznej, systemu edukacji i kontroli społecznej

Malinowski prace:

■1914- badania terenowe w Nowej Gwinei (plemie Mailu) ■1913-"The Family Among the Australian Aborigines" ■1915-"The Natives of Mailu" ■1915-1918- badania na wyspach Trobrianda ■1922-"Argonauci Zachodniego Pacyfiku"

kultura według Malinowskiego

■kultura jest aparatem instrumentalnym ■jest układem właściwych człowiekowi reakcji na jego potrzeby, można je sprowadzić do 3 kategorii: 1. podstawowe 2. pochodne 3. integratywne

Alfred Reginald Radcliffe-Brown (1881-1955)

■funkcjonalizm strukturalny ■prowadził badania: 1906-08- na Andamanach i 1910-12- w Australii ■1922- Wyspiarze z Andamanów

funkcjonalizm strukturalny- Brown

■w systemie społecznym wyróżniał 3 bazowe elementy: 1. strukturę społeczną 2. praktyki społeczne 3. sposoby (wzory) myślenia i odczuwania ■naturalizm ontologiczny-społ. podobne do organizmów ■naturalizm metodologiczny-metoda porównawcza

strukturę społeczną tworzą:

■sieć twrwałych stosunków społecznych (np. związki pokrewieństwa) ■powiązane z tymi stosunkami jednostki i grupy posiadające określone statusy i pełniące określone role społeczne

pierwsze prawo statyki społecznej

we wszystkich społeczeństwach ludzkich reguły prawne dotyczące ludzi i rzeczy pełnią funkcję mechanizmu zabezpieczającego przed destrukcją

drugie prawo statystyki społecznej

(warunek konieczny istnienia społeczeństwa) ■zachowanie ciągłości struktury społecznej rozumianej jako system relacji między jednostkami i grupami

analizy antropologiczne powinny koncentrować się na: (Brown)

■morfologii społecznej -badania nad budową systemów społecznych ■fizjologii społecznej- badania nad zasadami funkcjonowania systemów społ. ■dynamice społ.- badanja nad rozwojem j przekształceniami systemów społecznych