07 Flight Operations

Z czego składa się podstawowy EASA fuel scheme?

Taxi + trip + contingency + alternate + final reserve + additional. W razie potrzeby dochodzi extra i discretionary fuel.

Czym różni się contingency fuel od Final Reserve Fuel?

Contingency pokrywa nieprzewidziane odchylenia od planu. Final Reserve to chroniona rezerwa na końcówkę lotu.

Jak normalnie liczy się contingency fuel dla Performance Class A?

Zwykle większa z wartości: 5% trip fuel albo 5 min holdingu na 1500 ft nad destination, chyba że stosuje się zatwierdzony inny scheme.

Ile wynosi Final Reserve Fuel dla turbine CAT aeroplane?

30 min przy holding speed na 1500 ft nad odpowiednim lotniskiem.

Co obejmuje destination alternate fuel?

Missed approach w destination + climb, cruise, descent, approach i landing na alternate.

Po co jest additional fuel?

Żeby pokryć krytyczny scenariusz, np. engine failure albo depressurisation, jeśli inne składniki paliwa nie wystarczają.

Co obejmuje podstawowy additional-fuel critical scenario?

Lot od critical point do fuel ERA + 15 min holdingu na 1500 ft + approach i landing.

Czym różni się extra fuel od discretionary fuel?

Extra jest na przewidywane opóźnienia lub ograniczenia. Discretionary dodaje commander według własnej oceny.

Jaka jest najważniejsza zasada podczas in-flight fuel check?

Sprawdzić, czy nadal możemy bezpiecznie wylądować z wymaganym Final Reserve Fuel.

Czym różni się MINIMUM FUEL od MAYDAY FUEL?

MINIMUM: dalsze opóźnienie może naruszyć FRF. MAYDAY FUEL: już przewidujemy landing poniżej FRF.

Czy MINIMUM FUEL daje automatycznie priority?

Nie. To nie jest declaration of emergency.

Czy czekamy z MAYDAY FUEL, aż faktycznie zaczniemy zużywać Final Reserve?

Nie. Liczy się predicted fuel at landing.

Czym różni się MMEL od MEL?

MMEL jest dokumentem dla typu. MEL to zatwierdzony dokument operatora używany przy dispatch.

Do czego służy MEL?

Pozwala legalnie i bezpiecznie dispatchować samolot z określonym niesprawnym wyposażeniem przy spełnieniu warunków.

Co oznaczają (O) i (M) w MEL?

(O) = operational procedure. (M) = maintenance procedure.

Jakie są standardowe MEL rectification intervals?

A: według wpisu; B: 3 dni; C: 10 dni; D: 120 dni, zwykle bez dnia wykrycia.

Dlaczego kilka deferred defects trzeba analizować razem?

Bo ich łączny efekt może być groźniejszy niż każdy defect osobno.

Na co poza samym systemem może wpływać MEL item?

Na performance, fuel, procedures, route, aerodrome capability albo approvals, np. RVSM/LVO.

Czym różni się MEL od CDL?

MEL dotyczy głównie niesprawnego equipment. CDL pozwala latać z określonymi brakującymi elementami zewnętrznymi.

Na czym polega clean-aircraft concept?

Nie startujemy z contamination wpływającym na osiągi lub controllability, chyba że approved procedure wyraźnie na to pozwala.

Czym różni się de-icing od anti-icing?

De-icing usuwa istniejący lód. Anti-icing opóźnia ponowne osadzanie się contamination.

Czym różni się one-step od two-step de/anti-icing?

One-step usuwa contamination i od razu chroni. Two-step: najpierw usuwamy, potem osobno nakładamy anti-icing fluid.

Kiedy zaczyna się Holdover Time?

One-step: od początku zabiegu. Two-step: od początku drugiego, anti-icing step.

Czy HOT gwarantuje ochronę przez cały podany czas?

Nie. To tylko szacunek.

Co może skrócić lub unieważnić HOT?

Zmiana rodzaju/intensywności opadu, temperatury, wiatru, surface temperature lub innych warunków.

Co zrobić, jeśli contamination zaczyna się odkładać przed końcem HOT?

Ochrona zawiodła — przed startem potrzebna jest ponowna ocena lub treatment.

Jakie są klasyczne wake turbulence categories?

SUPER, HEAVY, MEDIUM i LIGHT.

Jak definiuje się HEAVY, MEDIUM i LIGHT?

HEAVY ≥136 000 kg MCTOM; MEDIUM >7000 i <136 000 kg; LIGHT ≤7000 kg. SUPER obejmuje wyznaczone typy.

Które samoloty dodają wake category do callsign przy initial contact?

HEAVY i SUPER.

Jakie są klasyczne ICAO surveillance minima za SUPER?

HEAVY 5 NM, MEDIUM 7 NM, LIGHT 8 NM.

Jakie są klasyczne ICAO surveillance minima za HEAVY?

HEAVY 4 NM, MEDIUM 5 NM, LIGHT 6 NM.

Jaka klasyczna separacja obowiązuje LIGHT za MEDIUM?

5 NM.

Jakie są podstawowe time-based wake minima przy departure z tej samej RWY?

H za SUPER 2 min; M/L za SUPER 3 min; M/L za HEAVY 2 min; LIGHT za MEDIUM 2 min.

Jak zmieniają się wake minima przy intersection departure?

Zwykle rosną o 1 min: H za SUPER 3 min; M/L za SUPER 4 min; M/L za HEAVY 3 min; L za MEDIUM 3 min.

Czy departure wake time liczymy od take-off clearance?

Nie. Liczy się wymagany odstęp między odpowiednimi startami, nie moment wydania clearance.

Czym jest RVSM i gdzie obowiązuje?

1000 ft separacji pionowej od FL290 do FL410 włącznie dla odpowiednio approved aircraft.

Jakie systemy są podstawowe dla RVSM?

2 niezależne altitude systems, altitude alerting, automatic altitude control i altitude-reporting transponder.

Co zrobić, jeśli przed wejściem do RVSM padnie wymagane wyposażenie?

Nie wchodzić jako RVSM. Powiadomić ATC i dostać odpowiednie clearance.

Jaki cross-check altimetrów jest ważny przy RVSM?

Dwa główne wskazania powinny zgadzać się w granicach ±200 ft.

Po co jest EDTO/ETOPS planning?

Żeby samolot lecący daleko od suitable aerodromes mógł bezpiecznie wykonać diversion po istotnej awarii.

Jakie 2 scenariusze są kluczowe w extended-diversion planning?

Engine failure i depressurisation.

Dlaczego depressurisation może być bardziej krytyczna paliwowo niż engine failure?

Bo diversion na małej wysokości mocno zwiększa fuel burn.

Czym jest WOCL w EASA?

02:00–05:59 czasu, do którego crew member jest acclimatised.

O ile można planowo wydłużyć FDP bez in-flight rest?

Do 1 h, maks. 2 razy w 7 kolejnych dniach, z zachowaniem odpowiednich ograniczeń.

Jaki dodatkowy rest wiąże się z planowym +1 h FDP?

Albo +2 h przed i po duty, albo +4 h po duty.

Jakie podstawowe zasady split duty warto znać?

Break min. 3 h, cały break liczy się do FDP, a basic FDP można wydłużyć maks. o 50% qualifying break.

Kiedy przy split duty potrzebne jest suitable accommodation?

Gdy break trwa ≥6 h albo zahacza o WOCL.

Jak positioning przed operating sector wpływa na FTL?

Liczy się do FDP, jeśli jest po reporting i przed operating sector, ale nie liczy się jako sector.

Jakie są podstawowe minima rest w bazie i poza bazą?

Home base: dłuższe z 12 h albo poprzednie duty. Away: dłuższe z 10 h albo poprzednie duty.

Do czego służy commander’s discretion?

Do nieprzewidzianych okoliczności w realnej operacji, a nie do planowania rosteru.

O ile commander może normalnie zwiększyć FDP przez discretion?

Do 2 h; przy augmented crew nawet do 3 h, jeśli spełnione są warunki.

Czy bycie „legal within FDP” oznacza automatycznie fit to fly?

Nie. Limity prawne nie zastępują oceny fatigue i rzeczywistej zdolności do bezpiecznej pracy.

Jakie Final Reserve Fuel stosuje Part-NCO dla samolotów?

VFR dzień lokalnie w zasięgu wzroku AD: 10 min; pozostały VFR dzień: 30 min; VFR noc i IFR: 45 min. FRF jest chronioną rezerwą.

Czy Part-NCO wymaga formalnego alternate dla każdego lotu VFR?

Nie. Przy locie poza vicinity departure trzeba jednak zaplanować alternative course of action na wypadek, gdy lotu nie da się ukończyć zgodnie z planem.

Kiedy Part-NCO pozwala wykonać IFR bez destination alternate?

Gdy w wymaganym okresie destination ma ceiling ≥1000 ft nad DH/MDH dostępnej IAP i visibility ≥5000 m.

Jakie są minima planistyczne Part-NCO dla destination alternate?

DH<250 ft: DH/MDH+200 ft i VIS 1500 m; DH/MDH≥250 ft: +400 ft i 3000 m; bez IAP: ceiling ≥2000 ft lub minimum safe IFR height i VIS 5000 m.

Czy destination i alternate w Part-NCO mogą opierać się tylko na GNSS?

Tak, ale tylko przy spełnieniu warunków NCO.OP. 142: m.in. SBAS-capable GNSS, odpowiednia dostępność SBAS/ABAS, IAP niezależna od SBAS i contingency na utratę GNSS.

Czym różni się crab od wing-low przy crosswind landing?

Crab utrzymuje track przez heading pod wiatr. Wing-low używa bank into wind do zatrzymania drift, a rudder ustawia oś samolotu równolegle do RWY.